Tẩy rửa trang sức bằng sóng siêu âm có hiệu quả không?

Sóng siêu âm làm sạch trang sức như thế nào?

Trong bể siêu âm, bộ phận phát rung ở tần số siêu âm và truyền dao động vào dung dịch. Dao động này làm hình thành rất nhiều bọt khí siêu nhỏ; khi các bọt khí vỡ, chúng tạo ra tác động cục bộ đủ để đánh bật chất bẩn bám trên bề mặt. Hiện tượng này gọi là xâm thực (cavitation).

Vì dung dịch đi vào được các khe hở, siêu âm có thể làm sạch những vị trí bàn chải hoặc khăn lau khó tiếp cận, như khe chân chấu, mặt dưới ổ đá hay rãnh hoa văn, mà không cần chà xát trực tiếp lên bề mặt.

Hiệu quả làm sạch phụ thuộc đồng thời vào thiết bị, dung dịch, nhiệt độ, thời gian và cách xếp chi tiết trong bể.

Siêu âm xử lý tốt những loại chất bẩn nào?

Cơ chế xâm thực phù hợp với chất bẩn bám trên bề mặt như bụi, dầu mỡ, cặn kem đánh bóng và cặn sau gia công. Dung dịch trong bể hỗ trợ bằng cách làm mềm hoặc hòa tan các chất này.

Với lớp xỉn hoặc oxit đã hình thành trên kim loại, khả năng xử lý phụ thuộc nhiều vào loại dung dịch được dùng, không chỉ vào sóng siêu âm. Mỗi dung dịch có phạm vi công dụng riêng do nhà sản xuất công bố. Nếu mục tiêu là xử lý xỉn, cần chọn dung dịch được công bố cho việc đó và thử trên mẫu.

Làm sạch giúp loại bỏ chất bẩn, nhưng không phục hồi độ bóng của bề mặt đã bị xước hoặc mòn; trường hợp đó cần xử lý hoàn thiện lại.

Khi nào cần thận trọng?

Một dung dịch có thể tương thích về mặt hóa chất với một vật liệu, nhưng điều đó chưa có nghĩa vật liệu chịu được toàn bộ quy trình siêu âm: rung động, nhiệt độ của bể, thời gian ngâm và thay đổi nhiệt độ khi lấy ra rửa. Với trang sức có đá hoặc vật liệu không phải kim loại, nên kiểm tra trước:

• Loại đá hoặc vật liệu, và đá đã qua xử lý hay chưa (ví dụ nhuộm, tẩm, lấp khe).
• Vết nứt, tạp chất hoặc điểm yếu sẵn có của đá.
• Cách gắn đá (chấu, kẹp hay keo) và độ chắc của ổ.
• Lớp phủ trên bề mặt (mạ, phủ màu, phủ bảo vệ).
• Hướng dẫn vệ sinh của nhà cung cấp đá hoặc nhà sản xuất trang sức.

Thử trên mẫu giúp phát hiện vấn đề trên chính chi tiết của xưởng, nhưng không thay cho việc xác minh hướng dẫn của nhà sản xuất dung dịch và của nhà cung cấp đá hoặc trang sức. Khi đã có hướng dẫn, nên thử trên một mẫu với đúng dung dịch, nhiệt độ và thời gian định dùng, rồi kiểm tra lại đá, keo gắn và lớp phủ sau khi rửa.

Vai trò của dung dịch và GALVEX 18.01

Dung dịch trong bể quyết định phạm vi chất bẩn xử lý được và vật liệu dùng được. Vì vậy, nên chọn dung dịch theo loại chất bẩn cần loại bỏ và vật liệu của chi tiết.

GALVEX 18.01 của NGL Cleaning Technology SA (Thụy Sĩ) là chất tẩy dạng lỏng có tính kiềm nhẹ, dùng trong bể siêu âm. Theo trang sản phẩm và tài liệu kỹ thuật (TDS) của hãng:

• Sản phẩm dùng để loại bỏ dầu hòa tan, kem đánh bóng và cặn sau rung bóng.
• Với ngành trang sức, NGL liệt kê các vật liệu tương thích: thép không gỉ, đồng thau không chì, bạc 800–925, vàng (trắng, hồng, vàng), platin, rhodium và palladium.
• Với đá (như kim cương, sapphire, ruby, emerald, zirconium, gốm, xà cừ, san hô), NGL lưu ý cần liên hệ hãng trước khi thiết lập quy trình. Vì vậy, với trang sức có đá, việc thử mẫu chỉ nên làm sau khi đã có hướng dẫn cho đúng loại đá và quy trình định áp dụng.
• Hướng dẫn sử dụng trong TDS: nồng độ 2–5%, 40–70°C, 2–4 phút. Hãng ghi chú các thông số này phụ thuộc chất lượng nước, loại và lượng chất bẩn; tài liệu đưa ra chúng trong ví dụ quy trình tẩy kem đánh bóng bằng siêu âm. Đây là hướng dẫn riêng của GALVEX 18.01, không phải công thức chung cho mọi loại trang sức hay đá.

Trang sản phẩm và TDS của hãng không nêu công dụng xử lý xỉn hoặc oxit cho GALVEX 18.01.

Kết luận

Tẩy rửa bằng sóng siêu âm giúp làm sạch những vị trí khó tiếp cận trên trang sức, đặc biệt với bụi, dầu mỡ và cặn kem đánh bóng. Hiệu quả phụ thuộc thiết bị, dung dịch và điều kiện vận hành; mức an toàn phụ thuộc vật liệu, loại đá, cách gắn và lớp phủ. Với trang sức có đá hoặc vật liệu đặc biệt, cần xác minh hướng dẫn của nhà sản xuất dung dịch trước (với GALVEX 18.01, NGL lưu ý liên hệ hãng trước khi thiết lập quy trình cho đá), sau đó mới thử trên mẫu và rửa hàng loạt. Liên hệ HHN qua hotline 0936.336.328 để được tư vấn chọn dung dịch và quy trình phù hợp.